Kweek kan aal helpen
De aal gaat hard achteruit. Wetenschappers noemen overbevissing, migratiebelemmeringen en parasieten als mogelijke oorzaken. De aal staat op de Rode Lijst. Echte maatregelen ontbreken. Visserijkundig onderzoek adviseert al jaren lagere visserijdruk. Voor het IJsselmeer berekenden onderzoekers dat visserijinspanningen moeten terug naar 20% van nu. Het paaibestand in het IJsselmeer ligt op ongeveer 0,1% van de natuurlijke situatie.
Huidige kweekpraktijk
Je leest vaak dat we aal kweken. In de praktijk kweken we niet echt. Kwekers zetten glasaal op die vissers in het wild vangen. Kweekaal levert enkele voordelen. Kweken voorkomt sterfte door bijvangst. Op het IJsselmeer veroorzaakt de bijvangst van 1 kg aal de sterfte van circa 10 kg andere vis. Het rendement van opkweken is hoog. Toch vervangt dit de visserij op wilde aal niet. De glasaalintrek neemt steeds verder af.
Visserijkundig onderzoek en echte kweek
Echt kweken betekent: ouderdieren houden, kuit en larven uitgroeien tot glasaal. Visserijkundig onderzoek richtte zich hier al lang op. Met hormonen lukte het onderzoekers om volwassen aal eitjes en sperma te laten produceren. Ze bevruchten de eitjes. Maar larven overleden telkens na verloop van tijd.
Doorbraak in Japan
Japanse wetenschappers haalden onlangs een doorbraak. Zij trokken de wilgenbladvormige larven, leptocephali genoemd, door naar echte glasalen. Daarmee ontstaat de mogelijkheid om op grote schaal aal te kweken zonder afhankelijk te zijn van wild gevangen glasaal.
Wat betekent dit voor jou als visser?
Gekweekte glasaal kan toekomstig uitgezet worden. Een stabiel aanbod van kweekaal kan visserijdruk verminderen. Dat biedt kansen voor herstel van de soort. Tegelijk blijven er vragen. We hebben meer visserijkundig onderzoek nodig naar levensvatbaarheid, uitzetmethoden en lange termijn effecten. Ook blijft beheer van visserijdruk nodig.
Voor de aal betekent de Japanse doorbraak een reële kans. Maar succes hangt af van vervolgtests, zorgvuldig beheer en politieke keuzes over visserijdruk.